ŚRODA Z PROFILAKTYKĄ

 W ramach cyklicznej akcji pod nazwą „Środa z profilaktyką” Narodowy Fundusz Zdrowia przygotował film z udziałem ekspertów oraz ulotkę zawierającą informacje nt. PROFILAKTYKI CHORÓB OCZU.

 • Według Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) na całym   świecie co najmniej 2,2 miliarda ludzi ma zaburzenia widzenia.

• Prawie 50% Polaków w wieku 16-54 lat nie widzi poprawnie.

• W Polsce na jaskrę cierpi ok 800 tyś osób, a tylko

65 tyś z nich jest leczonych 70% przypadków wykrywanych jest zbyt późno.

Czym są choroby oczu?

Choroby narządu wzroku zaliczane są do tzw. chorób cywilizacyjnych, powodują zaburzenia lub utratę zdolności widzenia. Dzisiejszy styl życia: niewłaściwe odżywianie, brak aktywności fizycznej, praca przy komputerze, sztuczne oświetlenie sprawiły, że coraz częściej choroby oczu występują w młodym wieku i nie dotyczą tylko osób starszych.

Choroby cywilizacyjne oczu

 Choroby oczu często rozwijają się powoli, a ich wystąpienie może być powiązane ze stylem życia oraz z występowaniem chorób tj. cukrzyca.

 • AMD (zwyrodnienie plamki żółtej) - stanowi główną przyczynę utraty centralnego widzenia u osób w wieku podeszłym. Czynnikami rozwoju są m.in. wiek i płeć, niewłaściwe odżywianie, palenie papierosów, nadciśnienie tętnicze, promieniowanie UV. Objawy: falowanie linii, zniekształcenie obrazu – jego powiększenie lub pomniejszenie, trudności w rozróżnianiu kolorów, plama w centrum pola widzenia.

• Choroby oka wywołane cukrzycą – retinopatia cukrzycowa – DR, czyli uszkodzenie naczyń krwionośnych siatkówki oka, może prowadzić do cukrzycowego obrzęku plamki – DME, czyli nagromadzenia płynu w plamce - centralnej części siatkówki. Czynnikami rozwoju retinopatii cukrzycowej są m.in.: czas trwania i niewyrównanie metaboliczne cukrzycy, nadciśnienie tętnicze oraz zaburzenia gospodarki lipidowej.

Objawy cukrzycowego obrzęku plamki: pogorszenie ostrości widzenia, szczególnie przy patrzeniu „na wprost”, nieostry obraz, zniekształcone zarysy przedmiotów.

• Zaćma – może mieć charakter wrodzony, rozwijać się z wiekiem lub być wynikiem chorób (np. cukrzyca). Charakteryzuje się częściowym lub całkowitym zmętnieniem soczewki oka. Objawy: niewyraźne widzenie, problemy z rozpoznawaniem kształtów i męczliwość oczu. 

• Jaskra - zaniedbana lub nieleczona może prowadzić do całkowitej utraty wzroku. U 80% chorych występuje jaskra otwartego kąta, która nie daje  żadnych objawów. U 20% chorych występuje jaskra zamkniętego kąta charakteryzująca się bardzo wysokim ciśnieniem w oku, któremU towarzyszy silny ból oka, bóle głowy, nudności i wymioty.
W  przypadku  ostrego ataku jaskry wymagana jest natychmiastowa konsultacja lekarska.

Stres oksydacyjny 

Stres oksydacyjny to stan, w którym dochodzi do zaburzenia równowagi w organizmie między wolnymi rodnikami (utleniaczami) i antyoksydantami (przeciwutleniaczami). Może doprowadzić do chorób  naczyniowo – krążeniowych tj. zawał, udar oraz do uszkodzenia bardzo delikatnych naczyń włosowatych oczu. Przyczyny stresu oksydacyjnego to m.in. niewłaściwe odżywianie, palenie papierosów, nadużywanie alkoholu, stres, brak aktywności fizycznej, zanieczyszczenie środowiska a także wiek.

Profilaktyka

 Ryzyko wystąpienia chorób oczu mogą zmniejszyć zmiany w trybie życia:

 • Zdrowe żywienie. Wybieraj produkty bogate w luteinę odpowiedzialną za ochronę naczyń włosowatych siatkówki (jarmuż, szpinak, borówka amerykańska, natka pietruszki, brokuły, cukinia), kwasy omega-3 (łosoś, makrela i tuńczyk), cynk, karotenoidy i witaminy A, C i E.

• Aktywność fizyczna. Uprawiaj regularnie, umiarkowaną aktywność fizyczną 150–300 minut tygodniowo.

• Rezygnacja z używek. Rzuć palenie. Ogranicz alkohol.

• Ochrona oczu przed urazami i szkodliwym promieniowaniem ultrafioletowym. Noś okulary ochronne oraz z filtrem UV.

• Higiena pracy z komputerem. Dbaj o prawidłowe oświetlenie stanowiska pracy, odpowiednią odległość od monitora (min. 70 cm). Zrób przerwę po 30 min. pracy i przeznacz ją na ćwiczenia oczu - pomrugaj, przenoś wzrok w dal; wietrz pomieszczenie, jeśli masz wysuszone oczy, nawilżaj je specjalnymi kroplami do oczu.

• Higiena narządu wzroku. Myj twarz i oczy czystą wodą, nie pocieraj oczu brudnymi rękoma. Pamiętaj o higienie soczewek kontaktowych.

• Regularne badania okulistyczne. Podstawowe badania okulistyczne  trwają kilkanaście minut, są bezbolesne i bezpieczne.

Pełny materiał filmowy wraz z ulotką znajduje się na stronie: Akademii NFZ/Środa z profilaktyką- https://akademia.nfz.gov.pl/profilaktyka-uzaleznien-tyton-i-e-papierosy/