ŚRODA Z PROFILAKTYKĄ

Udar mózgu to stan bezpośrednio zagrażający życiu lub zdrowiu, spowodowany uszkodzeniem tkanki mózgowej przyczynami naczyniowymi.

Ze względu na mechanizm udaru można wyróżnić:

• udar niedokrwienny – powstaje w wyniku zamknięcia tętnicy i ograniczenia dopływu  krwi do  mózgu;
• udar krwotoczny – powstaje w wyniku krwotoku śródmózgowego lub podpajęczynówkowego;
• udar żylny – powstaje w wyniku zakrzepicy zatok żylnych mózgowia.

Czynniki zwiększające ryzyko udaru

 Czynniki wpływające na podwyższenie ryzyka wystąpienia udaru mózgu:

 - modyfikowalne (90% przypadków):

• miażdżyca;
• migotanie przedsionków;
• nadciśnienie tętnicze;
• podwyższony cholesterol;
• cukrzyca;
•  nadwaga i otyłość (w tym otyłość brzuszna);
• nieprawidłowa dieta;
• mała aktywność fizyczna;
• stres;
• palenie tytoniu oraz nadużywanie alkoholu;

 - niemodyfikowalne (10% przypadków):

• płeć;
• wiek;
• występowanie chorób uwarunkowanych genetycznie.

Test FAST

W przypadku  pacjenta z podejrzeniem udaru mózgu liczy się każda minuta. Udar można rozpoznać, wykonując prosty, szybki test FAST.

F (ang. face) – asymetria twarzy, niedowład lub porażenie mięśni po jednej stronie twarzy;

A (ang. arms) – niedowład lub porażenie połowicze kończyn górnych lub dolnych;

S (ang. speech)– zaburzenia mowy– mowa bełkotliwa, niezrozumiała, afazja;

T (ang. time) – czas od wystąpienia objawów.

Należy niezwłocznie wezwać pogotowie ratunkowe, jeśli zaobserwujemy u pacjenta którykolwiek z powyższych symptomów.

Udaru mózgu, u większości osób, nie poprzedza żaden sygnał ostrzegawczy. Warto być czujnym.

Profilaktyka udaru

Ryzyko wystąpienia udaru mogą zmniejszyć  zmiany w trybie życia:

• Monitorowanie i prawidłowe leczenie chorób współistniejących (m.in .nadciśnienia tętniczego, cukrzycy, hipercholesterolemii, migotania przedsionków, miażdżycy).
• Zdrowe żywienie. Ogranicz spożywanie m.in .tłuszczów zwierzęcych oraz soli. Wybieraj warzywa, owoce, produkty pełnoziarniste, niskotłuszczowe produkty mleczne, ryby, rośliny strączkowe, oliwę z oliwek. Zalecana jest dieta DASH.
• Aktywność fizyczna. Zdrowa osoba dorosła powinna wykonywać codziennie min. 7500 kroków. Zalecane formy ruchu: spacery, marsze, biegi, nordic walking, jazda na rowerze.
• Utrzymanie prawidłowej masy ciała. Określisz ją za pomocą wskaźnika BMI. Prawidłowa wartość wynosi 18 ,5– 24 ,9.
• Rezygnacja z używek. Rzuć palenie, ogranicz spożywanie alkoholu.

 Program profilaktyki udarów

Program profilaktyki udarów skierowany jest do osób, które:

• mają 40 - 65 lat, oraz palą papierosy, nadużywają alkoholu, mają otyłość brzuszną

oraz stwierdzono u nich:

• nadciśnienie tętnicze;
• cukrzycę;
• migotanie przedsionków;
• bezobjawowe zwężenie tętnic szyjnych;
• zaburzenia gospodarki lipidowej.

Szczegółowe informacje o programie znajdziesz na stronie: https://pacjent.gov.pl/programy- profilaktyczne/program-profilaktyki-udarow